Мастика сағызы: артықшылықтары мен жанама әсерлері

Мастика сағызы дегеніміз не?

Мастика сағызы (Pistacia lentiscus) - мастика ағашынан алынған Жерорта теңізі аймағына туған шайыр. Сондай-ақ, Хиостың көз жасы ретінде белгілі, мастика сағызы Грекияның Хиос аралында дәстүрлі түрде '''көз жастарында” немесе тамшыларда шығарылады.

Тарихи түрде тынысты сергіту үшін пайдаланылған, оның түйіршік тәрізді хош иісі де хош иіс ретінде қолданылған. Мастика сөзі гректің мастихейн сөзінен шыққан, тістерді қысу дегенді білдіреді. Гиппократ бірінші болып ас қорыту проблемалары үшін мастика сағызын қолдануды, суық тиюді емдеуді және, әрине, тынысты сергітуді құжаттады.

Мастика сағызы көптеген емдік қасиеттерді ұсынуы мүмкін. Оны капсула түрінде, тұнба, ұнтақ, май түрінде алуға немесе сағыз сияқты шайнауға болады. 

Мастика сағызының артықшылықтары

1. Бауырдың зақымдануын болдырмауға көмектеседі

Бір зерттеу 18 ай бойы мастика сағызының ұнтағын 5г қабылдағандардың мастика сағасын қабылдамағандарға қарағанда бауыр ферменттері төмен болғанын анықтады. Нәтижесінде зерттеушілер Хиос мастика ұнтағы бауырдан қорғайтын қасиеттерге ие болуы мүмкін екенін анықтады.

2. Жүректі қорғау қасиеттері болуы мүмкін

Күнделікті 5 г мастика сағасын қабылдайтындар сарысудағы жалпы холестерин деңгейінің, тығыздығы төмен липопротеиннің (LDL) немесе жаман холестериннің және жалпы холестерин/жоғары тығыздықтағы липопротеин (HDL) қатынасының төмендеуін көрді. Холестерин деңгейінің төмендеуі жүрек пен қан тамырларының денсаулығының жақсаруымен байланысты.

LDL холестеринінің жоғары деңгейі жүрек аурулары мен инсульттің маңызды қауіп факторын тудырады. Өзінің холестеринді төмендететін қасиеттеріменмастика сағызы жүрек-қан тамырлары денсаулығын жақсартқысы келетіндер үшін жақсы нұсқа болуы мүмкін.

3. Хрон ауруы бар науқастарға көмектесуі мүмкін

Ішектің қабыну ауруының (IBD) кең таралған түрі, Хрон ауруы асқорыту жолында қабынуды тудырады, бұл ауырсынуға, қатты диареяға, салмақ жоғалтуға, анемияға және шаршауға әкеледі. Хронның науқастарында колоректальды қатерлі ісік ауруларының даму қаупі де жоғарылайды.

Зерттеу төрт апта бойы мастика сағызын қабылдаған қатысушылар Хронға байланысты қабыну белгілерінің ауырлығының айтарлықтай төмендеуі туралы хабарлағанын анықтады. Зерттеушілер сонымен қатар IL-6 және С-реактивті ақуыз қабыну маркерлерінің деңгейінің төмендеуін атап өтті.

4. Қандағы қант деңгейін төмендетуге көмектесуі мүмкін

Бір зерттеу мастикалық сағыз қабылдаған адамдарда тек сегіз аптадан кейін плацебо қабылдағандарға қарағанда қандағы қант деңгейі төмен болғанын анықтады. Қандағы қант деңгейінің жоғарылауы қант диабетіне және инсулинге төзімділікке әкелуі мүмкін. Қант диабетінің жануарлар модельдері сонымен қатар мастика сағызының сарысудағы глюкозаға төмендететін әсер ететінін көрсетті.

Адамдарға жүргізілген зерттеулердегі қызықты бақылау мастика сағызының дене салмағының индексі 25 кг/м-ден асатын артық салмақ немесе семіздікке ұшыраған қатысушыларда ең маңызды пайдасы бар екенін анықтады2.

5. Асқорыту проблемаларын жеңілдетуге көмектеседі

Іштің ауыруы мен ыңғайсыздық мастика сағасыменжақсарғаны туралы хабарланды.

Helicobacter pylori бактериялары, асқазан жарасының жалпы себебі, мастика сағызымен өлтірілуі мүмкін. Зерттеу 52 қатысушының 19-ы екі апта мастика сағызын шайнағаннан кейін H. pylori құтылғанын анықтады. H. pylori антибиотиктерге төзімді бола бастағанда, мастика сағызы жақсы балама немесе қосымша табиғи терапия болуы мүмкін.

Мастика сағызы ас қорыту жарасын тудыратыны белгілі кем дегенде алты басқа бактерияны жоятыны дәлелденді.

6. Қуыстарды болдырмауға көмектесуі мүмкін

Мутанс стрептококктары - тістерде қуыс даму қаупін арттыруы мүмкін бактериялардың түрі. Шағын зерттеуде қатысушылар үш апта бойы күніне үш рет мастика сағызын шайнады. Зерттеушілер зерттеудің соңында қатысушыларда Мутанс стрептококктарының деңгейі төмен болғанын байқады.

Сілекейдің қышқыл немесе төмен рН-ы да қуыс түзілуінің қауіп факторы болып табылады. Таза мастика сағызын шайнаған қатысушылар сілекей рН-ның айтарлықтай жоғарылауын емес, жоғарылағанын көрді. Дегенмен, сілекейдің рН жоғарылауы қуыстың алдын алуды қарастырғанда жақсы нәтиже болып табылады.

7. Аллергиялық демікпеге көмектесуі мүмкін

Аллергиялық демікпесі бар науқастарда қабынуы мен эозинофилия бар гиперреакциялық тыныс жолдары немесе аллергиялық реакцияларда байқалған эозинофилдер деп аталатын ақ қан клеткаларының қалыптан тыс ағыны бар.

Бір зерттеуде мастикалық сағыз эозинофилияның айтарлықтай тежелуін көрсетті. Ол сонымен қатар қабыну маркерлерінің өндірілуін тежей отырып, тыныс алу жолдарының гиперреакциясын төмендетті. Бұл нәтижелер мастика сағызының аллерген болған кезде гиперактивтілікке байланысты тыныс алу жолдарының қабынуын тудыратын жасушаларды тежеуі мүмкін екенін көрсетеді.

Аллергиялық демікпесі бар адамдар үшін мастикалық сағыз симптомдарды басқару және алдын алу үшін ең басты мәселе болуы керек.

8. Қыжылуды жеңілдетуге көмектеседі

Қыжылдау немесе қышқыл рефлюксі бүкіл әлемдегі көптеген адамдар үшін жиі кездесетін мәселе. Бақыланбайтын қыжыл емделмеген жағдайда өңеш қатерлі ісігіне әкелуі мүмкін.

Бір зерттеуде функционалды диспепсиясы бар 148 науқас қаралды. Оларға үш апта бойы күніне үш рет 350 мг мастикалық сағыз берілді. Симптомдар плацебо берілгендермен салыстырғанда мастика сағызын қабылдағандар үшін айтарлықтай жақсарды.

Қыжылдау, іштің жоғарғы бөлігіндегі түтіккен ауырсыну, жалпы асқазанның ауыруы және мазасыздық кезінде асқазанның ауыруы мастикалық сағыз реципиент тобында жақсарды.

Мастика сағызының жанама әсерлері мен қауіптері

Мастика сағызын қолдану кезінде елеулі жанама әсерлер байқалған жоқ. Кейбір пайдаланушылар іш қату, диарея, жүрек айнуы, бас ауыруы және бас айналуы туралы хабарлады; алайда, мастика сағызы әдетте жақсы төзімді.

Қоспалар FDA арқылы реттелмегендіктен, сіз сенетін көзден мастика сағызын сатып алуды ұмытпаңыз.

Егер сіз жүкті болсаңыз немесе емізетін болсаңыз, мастика сағызын қабылдамаңыз.

Төменгі жол

Мастика сағызының көптеген дене жүйелерінде денсаулыққа пайдасы көп. Мастика сағызы жаралар мен демікпеге көмектесуден ас қорытуды қолдауға және холестеринді төмендетуге дейін бірнеше денсаулыққа қатысты мәселелерді шеше алады.

Әдетте жақсы төзімді, мастика сағызы ешқандай елеулі жанама әсерлерсіз және бүгінгі күнге дейін белгілі дәрілік өзара әрекеттесулерсіз қауіпсіз болып көрінеді. Жаңа қосымша процедураны бастамас бұрын әрдайым дәрігеріңізбен кеңесіңіз.

Әдебиеттер:

1. Triantafyllou A, Chaviaras N, Sergentanis TN, Protopapa E, Tsaknis J. Хиос мастика сағызы адам популяциясындағы сарысудың биохимиялық параметрлерін модуляциялайды. Дж Этнофармакол. 2007; 111 (1): 43-49. doi:10.1016/j.jep.2006.10.031
2. Триантафиллиди А, Ксантос Т, Папалоис А, Триантафиллидис Дж.К. Ішектің қабыну ауруы бар науқастарда шөп және өсімдік терапиясы. Энн Гастроэнтерол. 2015; 28 (2): 210-220.
3. Dabos KJ, Sfika E, Vlatta LJ, Giannikopoulos G. мастика сағызының Helicobacter pylori бойынша әсері: рандомизацияланған пилоттық зерттеу. Фитомедицина. 2010; 17 (3-4): 296-299. doi:10.1016/j.phymed.2009.09.010
4. Бирия М, Еслами Г, Тагипур Е, Акбарзадех Бағбан А. Сілекейдің мутандар стрептококктар, лактобациллалар және РН санына үш мастикалық қызылиектің әсері. Дж Дент (Тегеран). 2014; 11 (6): 672-679.
5. Спиридопулу К, Типтири-Курпети А, Лампри Е және т.б. Pistacia lentiscus var. chia ішінен алынатын диеталық мастика майы тәжірибелік тоқ ішек қатерлі ісігі үлгілерінде ісіктің өсуін басады. Ғылыми република 2017; 7 (1): 3782. 2017 жылдың 19 маусымында жарияланды. doi:10.1038/s41598-017-03971-8
6. Мей-Лан Хе М.Д. Хуи-Цин Юань ф.ғ.к. Ан-Ли Цзян М.Д. Ай Ю Гонг м.ғ.к. Вэй-Вэн Чен М.Д. Пен-Джу Чжан М.Д. Чарльз Ю.Ф.Янг Ph.D. Цзян-Е Чжан Ph.D Сағыз мастикасы простата қатерлі ісігі жасушаларында андроген рецепторының экспрессиясы мен қызметін тежейді. 2006 жылы 11 мамырда жарияланды. doi/abs/10.1002/cncr.21935
7. Qiao J, Li A, Jin X, Wang J. мастика эозинофилдерді тартуды тежеу арқылы астматикалық модельді тышқандардағы аллергиялық қабынуды жеңілдетеді. Am J Респир жасушалық моль Биол. 2011; 45 (1): 95-100. doi: 10.1165/RCMB.2010-0212oC
8. Константинос Дж.Дабос, Екатерини Сфика, Лиза Дж.Влатта, Деспоина Франци, Георгиос И.Амигдалос, Георгиос Джанникопулос, Хиос мастика сағызы функционалдық диспепсияны емдеуде тиімді ме? Перспективті рандомизацияланған қос соқыр плацебо бақыланатын сынақ, Этнофармакология журналы, 127-том, 2 шығарылым, 2010 ж., 205-209 беттер, ISSN 0378-8741, https://doi.org/10.1016/j.jep.2009.11.021.